مؤسسه مطالعه تمدنهای اسلامی در دانشگاه آقاخان لندن یک دوره برخط با عنوان «نسخ خطی به خط عربی: مقدمه ای بر نسخهشناسی» در آبان ماه سال جاری برگزار می کند. علاقمندان تا دوم آبان ماه جهت ثبت نام برای شرکت در کلاس فرصت دارند. برای کسب اطلاعات بیشتر و ثبت نام در این دوره به این لینک مراجعه کنید.
مؤسسه شرق شناسی دانشگاه وین در 28 آذر ماه سال جاری یک کارگاه یکروزه درباره نسخ خطی عثمانی برگزار میکند. هزینه سفر و اقامت شرکتکنندگان منتخب پرداخت خواهد شد. علاقمندان تا 25 شهریور سال جاری جهت ارسال درخواست فرصت دارند. برای اطلاعات بیشتر به این لینک مراجعه کنید.
مرکز دانشگاه هامبورگ برای مطالعه نسخ خطی و صفحه آرایی های اسلامی یک تمهید جدید برخط برای پژوهشگران فراهم کرده است. این دیتا بیس به طور خاص برای پژوهشگرانی که بر روی نسخ خطی اسلامی (قرآنی و غیرقرآنی) کار می کنند مفید است. این دیتابیس امکان جستجو در حدود 4700 مدخل مربوط قرآن های تاریخی را که مروبط به 110 مجموعه در سرتاسر جهان میشود فراهم کرده است. برای اطلاعات بیشتر به این لینک مراجعه کنید. در معرفی این وب سایت چنین آمده است:
مرکز مطالعه اسلام و جامعه در دانشگاه لایدن هلند برای مدرسه تابستانه سال جاری خود با عنوان «فیلولوژی و نسخ خطی از جهان اسلام» فراخوان داده است. این مدرسه برای پژوهشگران و دانشجویان تحصیلات تکمیلی علاقمند به حوزه نسخ خطی مناسب است. متقاضیان تا 2 تیر برای ارسال درخواستهای خود فرصت دارند. برای اطلاعات بیشتر به این لینک مراجعه کنید.
در مهر ماه سال جاری کنفرانسی با عنوان «دُرون و بُرون نسخ خطی: تعامل تذهیب و کتابآرایی با سایر هنرها» در دانشگاه لوزان سوئیس برگزار میشود. علاقمندان تا 31 فروردین ماه جهت ارسال چکیده فرصت دارند. امکان پرداخت بخشی از هزینههای سفر و اقامت برگزیدگان نیز فراهم است.
دومین کارگاه بینالمللی نسخ خطی اباضی و سنت مخطوطات با موضوع «نسخ اباضی در کتابخانههای اروپا و آمریکای شمالی» در تاریخ 5 و 6 اردیبهشت سال آتی در شهر لِویو اوکراین برگزار می شود. متقاضیان مشارکت تا تاریخ 26 بهمن سال جاری جهت ارسال چکیده فرصت دارند. به شرکت کنندگان برگزیده کمک هزینه سفر و اقامت پرداخت خواهد شد.
در روز 22 بهمن سال جاری کارگاهی در شهر ناپل اینالیا درباره تاریخ نگاری درک اسلام از طریق بررسی نسخ خطی و قرآنی و نقل و انتقال این نسخ برگزار می شود. این کارگاه هزینه های اقامت و سفر شمار محدودی از شرکت کنندگان را پوشش خواهد داد. علاقمندان به مشارکت باید حداکثر تا تاریخ نهم آذر ماه سال جاری چکیده های خود را ارسال کنند.
موسسه نسخه های خطی شوئنبرگ واقع در دانشگاه پنسیلوانیای آمریکا به شماری از علاقهمندان به پژوهش در نسخههای خطی این موسسه کمک هزینه ارائه میکند. علاقهمندان به اقامت در این موسسه و پژوهش، میباید مدارک خود را حداکثر تا 25 اردیبهشت ارسال کنند.
دانشگاه سنت جانز واقع در ایالت مینهسوتای آمریکا برای فهرستنویسی نسخههای دیجیتالی شصت هزار نسخهخطی اسلامی فهرستنویس استخدام میکند. این نسخههای خطی در کشور مالی عکسبرداری شدهاند.
در روزهای 27 تا 31 فروردین سال آتی، دوره کوتاه مدتی درباره نسخههای خطی اسلامی با تاکید بر یادداشتهای روی نسخهها در شهر برلین آلمان برگزار میگردد. در این دوره آموزشی شش استاد از دانشگاههای مختلف اروپائی تدریس خواهند کرد. علاقهمندان به شرکت در این دوره آموزشی میباید حداکثر تا 24 آبان ماه مدارک خود را ارسال کنند.
در روزهای 26 تا 30 شهریور سال جاری، دورهای آموزشی و پنج روزه با عنوان «مقدمهای بر نسخهشناسی اسلامی»، در دانشگاه کمبریج انگلستان برگزار میگردد. تدریس در این دوره به زبان انگلیسی است و به یکی از منتخبین برای شرکت در دوره کمک هزینه ایاب و ذهاب و نیز اقامت داده میشود. علاقهمندان به شرکت در این دوره میباید مدارک خود را حداکثر تا 29 مرداد به این دانشگاه ارسال کنند.
کتابخانه بریتانیا واقع در شهر لندن انگلستان برای دیجیتال کردن اسناد و مدارک موجود در این موزه که درباره خلیج فارس است، یک نیروی کار استخدام میکند. این نیروی کاری سالانه 32.000 پوند حقوق خواهد داشت. علاقهمندان میباید مدارک خود را حداکثر تا 28 مرداد سال جاری به این موزه ارسال کنند.
دانشگاه هامبورگ یک پژوهشگر برای تحلیل آثار تاریخی عربی استخدام میکند. این پژوهشگر برای یک دوره چهار ساله و به صورت تمام وقت (39 ساعت کار در هفته) استخدام میشود و مسئولیت تدریس و پژوهش در زمینه کاری مورد اشاره را دارد. این فرصت شغلی از مهر ماه سال جاری آغاز میگردد. درخواست دهندگان باید در زمینه مرتبط تحصیل کرده باشند و توانائی پژوهش به زبانهای عربی و انگلیسی را داشته باشند. علاقهمندان میباید مدارک خود را حداکثر تا 10 مرداد ماه مدارک خود را به این دانشگاه ارسال کنند.
آکادمی علوم و علوم انسانی باواریا مستقر در شهر مونیخ آلمان، به یک دانشجوی طی دوره فوق دکترا با تحقیق بر روی کتاب المجسطی نوشته بطلمیوس، بورسیه در قالب حقوق ماهانه پرداخت میکند. این دوره فوق دکترا سه سال به طول خواهد انجامید و میتواند به مدت دو سال دیگر نیز تمدید شود. حقوق ماهیانه این دانشجو بین 4075 تا 5378 یورو خواهد بود. این دوره از یازدهم دی ماه سال جاری آغاز میشود
دانشگاه ادینبورو واقع در کشور اسکاتلند، به یک دانشجوی متقاضی طی دوره فوقدکترا با پژوهش در زمینه تمدن اسلامی با تاکید بر نسخههای خطی فارسی و عربی، بورسیه ارائه میکند. این بورسیه به مدت سه سال به این دانشجو ارائه میشود و در هر سال معادل 32458 تا 38833 پوند خواهد بود. علاقهمندان به طی دوره فوقدکترا در این زمینه و استفاده از این بورسیه، میباید حداکثر تا اول مرداد سال جاری، مدارک خود را به این دانشگاه ارسال کنند.
استادی موقت در دانشگاه (Non-Tenure Track Professorship/lecturer/instructor)موقعیتی تدریسی در دانشگاه است که بر اساس نیاز دانشگاه به مدرسی در زمینهای خاص، تعریف میشود. این موقعیت تدریسی مدت زمان مشخصی دارد و در این مدت، استاد موقت به تدریس در زمینه مورد نظر دانشگاه میپردازد و بعد از پایان مدت تحصیل، دانشگاه تعهدی نسبت به وی ندارد. این استاد در زمان تدریس در دانشگاه ماهانه حقوق دریافت میکند.
برنامه ای که دانشجو با شرکت در آن موفق به اخذ درجه دکتری (PhD) میشود. این برنامه در کشورهای اروپایی و استرالیا دست کم سه سال و غالبا فاقد درسهای اجباری است. درمواردی که چنین چیزی ـ یعنی درس اجباری برای دوره دکتری ـ وجود دارد ـ مانند برخی برنامههای دکتری جدید در آلمان ـ غالبا درس نمرهای ندارد و ارائه گواهی گذراندن درس کافی است. در کشورهای آمریکای شمالی برنامه دکتری، دست کم پنج سال به طول می انجامد و شباهت زیادی با دورههای دکتری ایران دارد. به این ترتیب دانشجو موظف به گذراندن درسهایی با نمرههای مؤثر، امتحان جامع شفاهی و دفاع از رساله دکتری خود میباشد. اخیرا بسیاری از برنامههای دکتری در کشورهای حوزه اسکاندیناوی، خود را به الگوی برنامههای آمریکای شمالی نزدیک کردهاند و دورههای دکتری با درسهای اجباری و مدت زمان نسبتا طولانیتر نسبت به سایر کشورهای اروپایی برگزار میکنند.
کارشناسی ارشد عموماً به صورت یکساله و یا دوساله ارائه میشود. دورههای یکساله عموما فاقد پایاننامه و دورههای دو ساله دارای پایاننامه میباشد. در برخی کشورهای تنها با گذراندن دوره کارشناسی ارشد دو ساله و ارائه پایاننامه است که میتوان دوره دکتری (PhD) را شروع کرد. در بریتانیا دوره کارشناسی ارشد خاصی با عنوان (Mphil) وجود دارد که در صورت طی آن، مدت زمان تحصیل دوره دکترا قدری کاهش مییابد.
وبسایتهای علمی توسط فرد و یا افرادی برای ترویج و پیشبرد زمینه علمی خاصی راه اندازی میشوند. وبسایتها گاه توسط فرد و افراد و گاه به واسطه تصمیم موسسهای فعالیت خود را آغاز میکنند.
بودجه پژوهشی (Research Grant)، مبلغی است که توسط دانشگاه ها و یا مراکز علمی و فرهنگی، به دانشجو و یا استاد پرداخت میشود تا او پژوهش خاص را به سامان برساند. معمولاً بودجههای پژوهشی به صورت رسمی اعلام میشود و دانشجویان و اساتید متقاضی برای دریافت آنها، مدارک خود را ارسال میکنند. کمیتهای علمی، افرادی را انتخاب و بودجه سفر علمی را در اختیار آنان قرار میدهد.
بودجه سفر علمی (Travel Grant)، مبلغی است که توسط دانشگاهها و یا مراکز علمی و فرهنگی، به دانشجو و یا استاد پرداخت میشود تا او در نشستی علمی شرکت کند و یا برای مدتی معلوم، به پژوهش در مکانی خاص بپردازد. معمولاً بودجههای سفر علمی به صورت رسمی اعلام میشود و دانشجویان و اساتید متقاضی برای دریافت آنها، مدارک خود را ارسال میکنند. کمیتهای علمی، افرادی را انتخاب و بودجه سفر علمی را در اختیار آنان قرار میدهد.
کمک هزینه تحصیلی که به دانشجوی دوره دکتری برای پوشش دادن هزینههای زندگی و یا تحصیل پرداخت میشود. میزان و شکل پرداخت این کمک هزینه براساس تعریفی که برای آن شده است وهمچنین کشورهای مختلف میتواند شرایط و ویژگیهای متفاوتی داشته است. ویژگی اصلی این کمک هزینه این است که تعهّد شغلی برای دریافت کننده ایجاد نمیکند و دریافت کننده صرفا دانشجویی است که موظّف است با آن مبلغ تحصیل خود را به سرانجام برساند. در مواردی ادامه دریافت بورسیه منوط به ارائه گزارش کار و ارزیابیهای دورهای است.
کمک هزینه تحصیلی که به دانشجوی دوره کارشناسی ارشد برای پوشش دادن هزینههای زندگی و یا تحصیل پرداخت میشود. میزان و شکل پرداخت این کمک هزینه براساس تعریفی که برای آن شده است و همچنین کشورهای مختلف میتواند شرایط و ویژگیهای متفاوتی داشته است. درمواردی ادامه دریافت بورسیه منوط به ارائه گزارش کار و ارزیابیهای دورهای است.
جایزههای علمی، عنوان عامی برای گونههای مختلفی از تشویقاتی هستند که ازدانشجویان، اساتید و یا پژوهشگران مستقل، به سبب ارائه برخی آثار علمی، اعم از کتاب، پایاننامه و یا مقاله صورت میگیرد. جایزههای علمی عمدتاً توسط موسسات و بنیادهای علمی ارائه میشوند و معمولاً مبلغ مشخصی پول هستند. در بسیاری موارد، ارائه جایزه به صورت رسمی اعلام میشود، افراد واجد شرایط برای دریافت آنها اقدام میکنند و در نهایت افرادی به عنوان منتخب، برنده این جوایز می شوند.
دستیاری پژوهشی (Research Associate) فرصتی است دانشگاهی که به شماری از دانشجویان مقاطع مختلف و نیز پژوهشگران غیر دانشجو اعطا میشود. فرصت دستیاری پژوهشی، توسط گروههای آموزشی در دانشگاههای مختلف جهان اعلام میشود و کسانی که به عنوان دستیار پژوهشی انتخاب شوند، موظف به همکاری با یک استاد دانشگاه در پروژه مخصوصی هستند. به دستیاران پژوهشی از محل بودجه اختصاص یافته برای آن پژوهش، دستمزد پرداخته می شود.
دورههای غالبا پژوهشی هستند که برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی و یا حتی اساتید این امکان را فراهم میکنند که در یک بازه زمانی مشخص در یک مرکز دانشگاهی و یا پژوهشی دیگر به مطالعه و پژوهش بپردازند. در این دورهها غالبا شرکتکنندگان نیز موظف هستند که نتایج پژوهش خود را دست کم در قالب یک یا چند سخنرانی ارائه کنند. شماری از این دورهها تمام یا بخشی از هزینههای داوطلب (ثبتنام، سفر و اسکان) را برای شرکتکنندگان بر عهده میگیرند.
استادی دانشگاه (Tenure Track Professorship) به عنوان یک شغل، یکی از مهم ترین گونههای فعالیت آکادمیک است. افراد دارای مدرک دکترا و یا فوق دکترا، معمولاً بر اساس فراخوانی عام توسط دانشگاه، برای در اختیار گرفتن یک موقعیت دانشگاهی، مورد مصاحبه قرار میگیرند. همچنین پیشینه تحقیقاتی و علمی ایشان مورد ارزیابی قرار میگیرد. افراد منتخب ابتدائاً برای یک دوره پنج ساله آزمایشی (Tenure Track) به استخدام دانشگاه در میآیند و بعد از پنج سال و بر اساس رای کمیته علمی دانشکده و دانشگاه، از کار برکنار و یا به صورت دائم در دانشگاه مشغول به تحصیل خواهند شد. در حال حاضر در کشور آلمان ورود به کرسی استادی منوط به گذراندن دوره فوق دکتری آلمانی (habilitation) و يا دوره استادیاری آلمانی (juniorprofessorship) است.
شغل پژوهشی ـ آموزشی است که شاغل در صورت اتمام موفقیتآمیز دوره شغلی خود، حائز درجه دکتری نیز میشود. شغل دکتری دستکم شامل نوشتن رساله پژوهشی دکتری میشود و علاوه بر آن گاهی وظایف آموزشی و حتی اداری نیز به فرد شاغل محول میشود. تفاوت اصلی شغل دکتری با بورسیه دکتری، تعهد شغلی و کاری است که برای دانشجو ایجاد میشود و او موظف است در زمانهای خاصی در جای خاصی حضور داشته باشد. با این حال در کشورهایی که این موقعیتها عرضه میشود، نرخ متوسط حقوق دریافتی برای شغل دکتری، از بورسیه دکتری بیشتر است. در حال حاضر شغل دکتری غالباً در کشورهایی مثل آلمان، سوئیس، هلند، اتریش، بلژیک، لوگزامبورگ و کشورهای اسکاندیناوی عرضه میشود. دریافتکنندگان شغل دکتری، بعد از پایان دوره، برای اخذ اقامت دائم و یا شهروندی آن کشورها، عموماً از موقعیت بهتری برخوردار خواهند بود.
فراخوانی است که در آن از پژوهشگران مرتبط با یک حوزه مطالعاتی درخواست میشود تا کتاب خود را ارسال کنند. این فراخوان غالبا توسط ناشران کتابهای دانشگاهی برای سری یا موضوع خاصی که به طور سلسلهوار چاپ میکنند، اعلام میشود.
فراخوانی است که در آن از پژوهشگران مرتبط با یک حوزه مطالعاتی درخواست میشود تا پژوهشها و مقالات خود را ارسال کنند. این فراخوان میتواند برای یک کتاب و یا شماره خاصی از یک مجله باشد.
فوق دکترا (Postdoc) دورهای معمولا یک تا سه ساله است که دانشجویان بعد از به پایان بردن دوره دکترا، آن را میگذرانند. فرصتهای فوق دکترا بعد از دریافت مدرک دکترا قابل ورود هستند، اما دانشجویان دکترا حدود شش ماه قبل از دفاع از پایاننامه دکترای خود. برای این فرصت اقدام میکنند. دانشجویان مقطع فوق دکترا، در این دوره، میباید به پژوهش و یا تدریس بپردازند، اما در کلاسی به عنوان تحصیل، شرکت نمیکنند. این دانشجویان همچنین از دانشگاه به صورت ماهیانه حقوق دریافت میکنند؛ چه اینکه فوق دکترا اساساً نوعی شغل است. فرصتهای فوق دکترا، به صورت متناوب توسط دانشگاهها اعلام میشود و کمیتهای علمی آنها از میان متقاضیان، انتخاب میکند. فرصت های فوق دکترا معمولاً بسیار رقابتی است.
کارگاهها همان دورههای کوتاه مدت با هدف آموزشی هستند که به زمان خاصی اختصاص ندارند و در آن یک نوع تعامل جمعی قویتر دورههای کوتاه مدت وجود دارد. علی الخصوص نوع ارائههایی که اساتید دارند با ارائههای کنفرانس و دورههای کوتاهمدت متفاوت است؛ چرا که غالباً به شکلی است که به طور عملی شرکتکنندگان را درگیر محتوا میکند و از آنان خواسته میشود که کارهایی را در طول دوره با مشارکت جمعی تمرین کنند. در کارگاهها غالباً تکیه کمتری بر بُعد تئوری ـ انتزاعی میشود و بیشتر یادگیری عملی مهارتها مدنظر است.
اجتماع شماری از پژوهشگران که در آن پژوهشها ارائه میشود. این ارائه می تواند به شکل سخنرانی ـ ارائه شفاهی و یا پوستر ـ باشد. براساس نوع، بزرگی و ماهیت، یک کنفرانس میتواند از یک تا چند روز به طول انجامد و در بردارنده یک الی دهها پنل (بخش) باشد. هر یک از پنلها به موضوع خاصی میپردازد و توسط دانشمندی متخصص آن موضوع اداره میشود.
مدارس فصلی دورههای کوتاه مدّت آموزشی هستند که در بازه زمانی خاصّی (مدرسه تابستانی، بهاری، پائیزی یا زمستانی) برگزار میشوند. موضوعاتی که در این مدارس ارائه میشود بسیار متنوع و براساس نیازها، خواسته و سلیقه برگزارکنندگان و شرکتکنندگان میتواند متفاوت باشد و حتی شامل مدارس تابستانی درخصوص فرهنگ و زبان یک کشور میتواند باشد. در مدارس فصلی گاهی شرکتکنندگان نیز موظف به ارائه پژوهشی در قالب یک سخنرانی کوتاه هستند و گاهی چنین الزامی وجود ندارد. شماری از مدارس فصلی تمام یا بخشی از هزینههای مدرسه (ثبتنام، سفر و اسکان) را برای شرکتکنندگان بر عهده میگیرند. مدارسی که اقدام پوشش هزینهها میکنند معمولا از دستهای هستند که انتظار دارند شرکتکنندگان، ارائه پژوهش و یا افزوده دیگری برای دوره داشته باشند.